پخش زنده
امروز: -
مسئول پژوهشکده تاریخ معاصر ایران گفت: تشییع امام شهید انقلاب، جبهه مقاومت را تقویت و سالها و دههها تبلیغهایی را که دشمنان ضد مردم و رهبری ایران داشتند، خنثی میکند.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، آقای موسی نجفی، استاد تمام علوم سیاسی دانشگاه و آقای موسی حقانی، مسئول پژوهشکده تاریخ معاصر ایران با حضور در برنامه گفتوگوی ویژه خبری، درباره ابعاد و پیامهای تشییع تاریخی پیکر مطهر امام شهید امت اسلامی، به پرسشها پاسخ دادند. متن کامل این گفتوگو به شرح زیر است:
سوال: آقای دکتر نجفی یک موضوع بسیار پررنگی که در مراسم تشییع امروز خیلی جلوهگر بود حضور پرچمهای سرخ و درخواست و مطالبه مردم برای انتقام و خونخواهی از رهبر شهید انقلاب بود، ارزیابی شما از این منظر یعنی مطالبهای که مردم امروز مطرح کردند در مراسم تشییع چیست و فکر میکنید چگونه میتواند محقق شود؟
نجفی: عرض تسلیت خدمت همه ملت عزیز ایران، اگر ما اینجا یک سه ضلعی رسم کنیم یعنی رهبری، مردم و شهادت اینها به نظر میآید که کاملاً همپوشانی دارد و در یک تراز هستند یعنی هم رهبری در یک تراز بسیار بالایی قرار میگیرند و هم شهادت ایشان و هم مردم مبعوث شده حالا این مردم مطالبهای که دارند این است که این رهبر هم مظلومانه به شهادت رسیده به دست شقیترین افراد اینکه در طول جنگ رمضان جنگ چهل روزه فرصت نشد این مطالبه را آنطور که باید مردم مطرح کنند البته در تجمعات شبانه بود، اما یک دفعه در تشییع پیکر ایشان این مطرح شد حالا اینکه سایر اجزای حاکمیت باید خودشان را با این تطبیق کنند مسئله میشود، چون مردم مبعوث شده که در تراز رهبری و شهادت ایشان دارند خودشان را نشان میدهند عظمت این چند روزه را نشان داده، اما اینکه حالا سایر اجزای نظام هر کدام از قوا و سایر نهادها چطور میخواهند این مسئله انتقام را به منصه ظهور برسانند این خودش مهم است مثلاً صحنهای که من امروز هم از شبکه خبر دیدم در یکی از صحنههای تظاهرات خیابانی که برای تشییع بود یک جایی مردم تابلویی درست کرده بودند سر یکی از این پلها عکس ترامپ بود و مردم که رد میشدند مثل رمی جمرات سنگ پرت میکردند به عکس شیطان این کاری که از دست مردم بر میآید این است، ظاهرا معاون محترم رئیس جمهور هم مطلبی را گفتند که ما میخواهیم انتقام بگیریم و این در حقوق بین الملل یک اصل پذیرفته شده است این یک حرف خیلی خوب است حالا اینکه به فراموشی سپرده نشود در قلیان این احساسات مسئولین حرفی بزنند و بعد رها بشود هفته بعد خود شما شبکه خبر و بقیه توضیح بخواهند که خوب شما چه کردید.
اینکه مردم در حد خودشان با همان امکانات ابتدایی و اولیه خودشان یک تابلو میزنند من در خیلی از این موکبها دیده بودم برای نوجوانها یا حتی جوانان عکسهای ترامپ یا مجسمههایش است دارت پرت میکنند، بوکس میزنند مردم در حد خودشان برای اینکه دلشان خنک شود کار خودشان را کردهاند، موضوع این است که بقیه اجزای نظام باید خودشان را امروز هم دیدم در برنامه به وقت ایران شبکه خبر نکات خوبی دوستان مطرح میکردند و ابعاد مختلف این قصه را بحث کردند مهمتر از اینکه حالا این به یک جنبه عملیاتی تبدیل شود یا خیر اراده آن مهم است که اصلاً اراده باشد ما به محض اینکه میآییم این را بگوییم میگویند حرف نزنید این در حقوق بینالملل یا در کجا اصلاً نمیشود و شدنی نیست چطور او میتواند رهبر زنده و حاکم ما را بزند هیچ پرده پوشی نکند و به آن افتخار کند و توییت بزند و تبریک بگوید ما اصلا نتوانیم حتی حرفش را بزنیم این از چه ناشی میشود، در فرهنگ برخی از مسئولین اینکه اصلاً اجازه حرف زدن هم نمیتوانیم داشته باشیم یا اینکه مثلاً میگویند احساسات زودگذر است و تمام میشود نباید اینطور باشد و خودمان باید واقعاً اول در دل خودمان اراده را داشته باشیم که با اراده برنامهریزی کنیم این قصه را همچنان که دوستان شما در برنامه به وقت ایران ابعاد اقتصادی، سیاسی و ... را گفتند که اینها بدانند زدن رهبری ایران و یا تهدید بعدی که دارند میکنند کم هزینه نیست اگر این قصه را شاید دستوری که امام شهیدمان دادند در داستان حاج قاسم سلیمانی اگر واقعاً اجرا میشد شاید کار به اینجا نمیکشید، اما دولت اسبق یک مقدار سهل انگاری کردند و اینها اصلاً نیامدند جلو قصه شهادت سردار سلیمانی را درست پیگیری کنند اینها وقیحتر شدند و احساس کردند آنچنان که باید هزینهای نمیدهند برای کارهایشان.
سوال: خاطرم است آن موقع که سردار سلیمانی به شهادت رسیدند یکی از نکاتی که به عنوان مصداق این خونخواهی مطرح میشد در حوزه کلان راهبردی این بود که گفته میشد در خونخواهی سردار سلیمانی خونخواهی ما معنایش خروج آمریکاییها از منطقه خواهد بود یعنی آن خونخواهی آنجا محقق میشود و در شهادت رهبر انقلاب هم آزادی قدس شریف انشاالله یعنی آن موقع که ما در قدس بتوانیم نماز را اقامه کنیم خونخواهی ما اتفاق افتاده به لحاظ راهبردی و کلان آن.
نجفی: من فکر کنم ما یک خونخواهی داشته باشیم یک خون بها، این دو را از هم جدا کنیم شاید خون بها خیلی بیشتر از اینها میشود.
سوال: آقای حقانی نظر شما چیست؟
حقانی: من از صبح فکر میکردم که چه اسمی بر این حماسهای که امروز آقا و رهبر شهیدمان و مردم رقم زدند چه اسمی بگذارم و به نظرم رسید اسمش را بگذارم تشییع سرخ، یک جمعیت چند میلیونی که واقعاً هم نمیشود الان دقیقاً گفت چند نفر بودند، چون دوربینهای صدا و سیما چه از هوا و چه روی زمین مردمی که در خیابان آزادی و انقلاب و دماوند بودند را دیدند و نشان دادند، در کوچهها و خیابانهای فرعی که ما خودمان چنین وضعی برایمان پیش آمد از خیابانهای فرعی رفتیم جمعیت واقعاً قابل توجهی در حال رفت و آمد بودند یک سری دیده بودند رفته بودند در تشییع شرکت کرده بودند و داشتند برمیگشتند و یک سری داشتند میرفتند من فکر میکنم فقط خدا و خود روح بلند آقا و ملائکه الهی و حجت خدا دیدند و میدانند چه حماسهای امروز در تهران رخ داد و چه جمعیتی آمده بود این تشییع سرخ یک پیام دارد و واقعاً بینظیر است حداقل از اول انقلاب تا الان چنین صحنهای را ندیده بودیم.
در تشییع شهید سلیمانی انتقام انتقام از سوی مردم گفته میشد و مطالبه میشد منتها الان ما با پرچمهای سرخ به خیابانها آمدیم البته در تجمعات شبانه هم از مدتها پیش شروع شده بود مطالبه انتقام و امروز دیگر به اوج خودش رسید و مطمئن هستم این تبدیل میشود به یک پدیده جهانی و حتماً در عراق و سایر کشورها هم این مطالبه به صورت خواهد گرفت، اینکه آزادی قدس شریف میتواند انتقام از قاتلان رهبر باشد این ماجرا یک موضوع است خود این افرادی که مرتکب این جنایت شدند هم نباید از این جنایت و تبعات این جنایت مصون بمانند، رهبر شهید در خصوص حاج قاسم و شهادت ایشان اشاره کردند خروج آمریکاییها از منطقه همه اینها را گفتند و در پایان گفتند، اما آن کسانی که مرتکب این جنایت شدند هم باید مجازات بشوند این مطالبه مردم ما است، مطالبه جهانی است و خون به ناحق ریخته شدهای است که مردم از آن نخواهند گذشت به نظرم تمام مناسبات ما با غرب و کسانی که در این جنایت شریک بودند بعد از این باید بر اساس این مطالبه صورت بگیرد حالا این به این معنی نیست که ما بخواهیم ارتباطمان را قطع کنیم با کل کشورهایی که یا مستقیم یا غیر مستقیم با آن درگیر بودیم، اما اینکه بخواهیم خیلی عادی با این ماجرا برخورد کنیم و بعد از یک مدت حالت فراموشی به ما دست بدهد به نظرم گناه بزرگی است از زبان برخی از مسئولین میشنویم که بله میشود با شرکتهای آمریکایی اگر قیمتشان منصفانه باشد و اگر کیفیت داشته باشد جنسشان با آنها هم معامله کنیم حرفهایی میزدند.
حالا از ابتدای جنگ تا الان چه جنگ ۱۲ روزه و چه جنگ رمضان را بعد از شهادت رهبر این حرفا را میزدند مثالهایی میزدند که بله ما مدتها است داریم از دو شرکت معروف آمریکایی گندم میخریم و غذای دام و طیور میخریم اگر چنین کاری هم قبلاً شده به نظرم هم اشتباه بوده و هم اینکه قبلاً که آنها رهبر ما را به شهادت نرسانده بودند، قبلا که جنایت میناب را مرتکب نشده بودند و در دشمنیشان با ملت ایران آنها وارد یک مرحله جدید شدند الان واقعاً نمیشود، من همیشه به دوستان مثال میزنم میگویم شما اگر سر کوچهای که زندگی میکنید فروشگاهی باشد فروشنده با شما رفتار نامناسب داشته باشد دیگر از او خرید نمیکنید چطور میشود رهبر شما را به شهادت رساندند، بیش از ۳۰۰۰ نفر مردم ایران را به شهادت رساندند، کودکان بیگناه را به شهادت رساندند، جنایت جنگی مرتکب شدند و بعد ما راحت بگوییم که حالا اگر قیمتش مناسب باشد یا کیفیتش مناسب باشد واقعا اینجور صحبتها قبیح است و هیچ نسبتی با این مطالبه مردم ما ندارد، ما هم این جنایتکاران را باید مجازات کنیم و هم هدف کلی ما که آزادی قدس شریف و جمع کردن بساط استکبار جهانی است محقق شود.
نجفی: مردم ایران یک غرور ملی دارند و یک عزت اسلامی، در مصلی و امروز در تشییع آقا کاملا مشخص بود پرچمهای انتقام انتقام هم اوج آن غرور ملی و عزت اسلامی آنها است حالا اگر هم آنها نتوانند به خاطر ملاحظات ینالمللی تا آخر خط بروند، مثل شهید لاریجانی که هر وقت که رئیس جمهور آمریکا بیادبی میکرد ایشان توییتی میزد با یک غرور ملی و عزت نفس بسیار بالا و ایشان جواب میداد خوب این کار را میتوانند جواب بدهند الان وقتی رئیس جمهور آمریکا میگوید من یک هفته به اینها اجازه میدهم عزاداری کنند خوب این زشت است تو کی هستی که اصلاً به ما اجازه بدهی جواب او را بدهید، شهید لاریجانی اتفاقاً از موضع قدرت جواب میدادند در این حد که دیگر میشود اینها جواب بدهند نه فقط برای مصرف داخلی یک سری ژستها و لبخندهای دیپلماتیک ما جلوی صدا و سیما، تلویزیون، خبرنگاران داشته باشیم آن طرف ببینیم خبرهایی که میآید چیزهای دیگر اصلاً گفته میشود و یکی از پیامدهای غرور ملی و عزت نفس این است که خود مسئولین هم در همین تراز قرار بگیرند یعنی یک شاخص میشود حالا شاید بعضی از اینها ممکن است در اذهان باشد که این یک احساسات زودگذر بوده تشییع هم یک امر مقطعی است و تمام میشود بعداً همه چیز عادی میشود، نه این یک مرحله تاریخی از کشور ما است که بعید است به این زودیها این پتانسیل و این ظرفیت از بین برود.
سوال: شما اشاره کردید به یک مرحله تاریخی، ابعاد تاریخی این تشییع را بفرمایید.
نجفی: ابعاد تاریخی یک وقت پروندهای بسته میشود در تاریخ تا یک پروندهای باز بشود، یک وقت ملتی در اوج است در مقطعی تمام میشود و بعد از آن روزگار سختی پیدا میکند، یک وقت برعکس است مثل ۲۲ بهمن پرونده بسته شد و پروندهای باز شد پرونده بهتر، یک وقت نه مثل فوت امام راحل این پروندهای بسته نشد یک دورهای از تکامل در نظام اسلامی پیش آمد به نظرم میآید خود این ولی فقیه اول و دوم، حالا ما امام را میگوییم امام راحل، ولی فقیه دوم را میگوییم امام شهید یعنی باز یک درجه ظاهرا بالاتر رفت قصه و یک بحث جدیدی مطرح شد خود این نشان میدهد، این تداوم ادیان است، یک تداوم امامین انقلاب وجود دارد، کشور به مرحلهای رسیده که در این پیچهای تاریخی و آن بزنگاههای تاریخی یک ویژگی که وجود دارد، شفافیت است.
شما میتوانید انگار در یک قلهای ایستادید، هم میتوانید این طرف را ببینید و هم دورنما راببینید، یک پیچ تاریخی یا لحظه تاریخی این است، ما الان هم میتوانیم نزدیک به نیم قرن انقلاب اسلامی را ببینیم، دراین مقطع و هم رهبری امام شهید را در این ۸-۳۷ سال کاملا، این عزاداری مردم صحهای هم باشد به رهبری امام شهید که مردم پذیرفتند، خیلی اینها میخواستند بگویند که نقدهایی وجود دارد، چی است و چی است، خود بهترین امضایی که میشود کرد، امضای یک ملت است و مردم هم میدانیم این طور نیست که وقتی که پیکر یک رهبری بلند میشود، با هیچ تبلیغاتی نمیتوانیم، اگر مردمی ناراضی باشند، یا مشکلی باشد، با تبلیغ سمی اتفاق نمیافتد، با این که ما در دورههای قبل دیدیم، قبل از انقلاب، خیلی تبلیغات میکردند نمونه اش تشییع جنازه رضاشاه بود که افتضاح شد، اینها نمیشود، واقعا دل مردم نسبت به رهبر شهید یک عاطفه بینابین بسیار عمیقی بود، گریهها، نالهها و سوگواریهای مردم را میشود دید و برای همین هم در لسان خبر رسانههای خارجی این سوگواری تعبیر شده به رفراندوم، کاملا اینها میگویند یک خیزش و رفراندومی بوده که جمهوری اسلامی برگزار کرده و هیچ کس نمیتواند چنین مردمی، هیچ مدیریتی، هیچ برنامه
سوال: رسانههای خارجی میگویند آن تنگه هرمز تحول است، به کنار، تحول چیزی است که در تهران اتفاق افتاده؟
نجفی: هم تنگه هرمز تحول است از یک جنبه که فضا جدیدی دیده میشود هم رهبر شهید و تشییع خودش یک تحول، چون یک نسبت جدید و فضای جدید دیده میشود و هم خود مردم مبعوث شده که نسبت به مردم دوره قبل که فقط ملت بودند، این مبعوث شده فضای جدید و مطالبات جدیدی را به نظر میآید نشان میدهد و این خودش میشود یک پتانسیل تاریخی برای آینده.
سوال: درباره این ابعاد تاریخی تشییع و به نظر میرسد برخی هنوز نمی خواهند عظمت این تشییع را ببینند؟
حقانی: چیزی که امروز اتفاق افتاد، به نظر یک امکان بسیار خوبی را در اختیار دولتمردان ایرانی گذاشت که بتوانند با گامهای استوار آن مسیر بیانیه گام دوم را که حضرت آقا تاکید داشتند به آن، بردارند، خود حضرت آقا با شهادتش به نظر آن گام دوم را برداشت آن گام دوم که زمینه سازی ظهور و ایجاد تمدن نوین ایرانی و اسلامی است این ظرفیتی که این تشییع ایجاد کرد، هم وحدت ملی را نشان داد، هم تمنای ایستادگی و مقاومت را نشان داد، یعنی مردم میگویند بایستید، خودشان ایستادند، از مسئولین هم میخواهند شما باید بایستید و حمایت از نظام سیاسی را هم و کاملا به رخ کشید.
نظام سیاسی منظورم نظام ولایت فقیه است، که در کشور برخی تمام تلاش شان در این ۴۷ سال کردند، مخصوصا بعد از رحلت حضرت امام رحمت الله علیه که این نظام را زیر سوال ببرند و دیگر در این ماجرا جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان، حرفهای دیگر هم زده میشد، مثلا ما باید تغییر پارادیم بدهیم در کشور، باید برویم نگاه ایدئولوژیک را بگذاریم کنار و واقع بینانه به جهان و خودمان و تحولات داخلی و خارجی نگاه کنیم لزوم اصلاحات گسترده داخلی، آن هم با یک رویکرد خاصی که متاسفانه دقیقا در مقابل این تقاضای مردم و تمنای مردم و تایید نظام سیاسی ایستاده بود.
وقتی یک ملتی میایستد پای نظام سیاسی که دنبال زمینه سازی ظهورست، این خیلی فرق میکند با نظامهای معمولی و نظامهایی که صرفا دنبال این هستند که یک توسعه نیم بند آن هم ذیل بردگی و نوکری غرب و آمریکا بخواهند به دست بیاورند که محقق هم نمیشود، شاید چیزی حدود ۱۸۰ سال جریان روشنفکری در کشور وعده این سراب را میداد به مردم ایران که اگر میخواهید توسعه پیدا کنید باید بروید ذیل تمدن غربی و ذیل تبعیت از غرب این مقاومت و ایستادگی و شوری که مردم امروز داشتند و البته برای ما به نظر من هرچند ابعاد این ماجرا خیلی گستردهتر از آن چیزی است که تا الان دیدیم، برای ما شاید خیلی عجیب نباشد، چون ۴۷ سال است که داریم مقاومت میکنیم، این نهضت از سال ۴۱-۴۲ که آغاز شد تا امروز در مقابل زورگویی و زیاده خواهی بیگانگان ایستاده و گمان میکنم بعد از این یک دوره جدید در تاریخ معاصر ما رقم خورده است این دوره جدید همان برداشتن بلند گام دوم انقلاب است که حضرت آقا و رهبر شهیدمان تاکید کردند نکته دیگر این که با این شهادت و با اتفاقاتی که رخ داد و با ایستادگی که نیروهای نظامی ما کردند و مردم ما کردند، اینها واقعا مکمل همدیگر بودند، اگر مردم درست روز دهم اسفند به خیابانها نمیآمدند، شاید اتفاقات ناگواری در کشور رقم میخورد شاید اساسا آن مقاومت ۴۰ روزه رزمندگان ما هم شکل نمیگرفت و نمیتوانست به آن کمالی برسد که دشمن را منکوب بکند و نگذارد به آن اهداف خودش برسد.
آن رویداد تاریخی این است که رهبر شهید ما جایگاه ما در نظم نوین جهانی که شکل میگیرد و هنوز هم کامل نشده، جایگاه ملت ایران را تثبیت کرد، تمام تلاش مردم ما و مسئولانی که در کشور، اداره امور به دست شان است، باید این باشد که این مسیر را ادامه بدهند و ملت ایران با این جایگاهی که به دست آورده و خون رهبر شهید آن را تثبیت کرد، گامهای بزرگی بردارند، سرنوشت منطقه را در درجه اول و سرنوشت جهان را به گونهای رقم بزنند که مطالبههای مردم ایران، مطالبه مستضعفان جهان در آن محقق شود، این ظرفیت کاملا وجود دارد، با این ملت، حتی امروز در بعضیها خبرها میدیدیم که خبرنگاران خارجی میگفتند که با این ملت میشود دنیا را فتح کرد، ما به آن جایگاهی که مردم ایران استحقاق آن را دارند، کشورمان استحقاقش را دارند، ملتهای مسلمان استحقاقش دارند انشاءالله برسیم.
سوال: تحلیل شما از بازتابهای سیاسی و معنوی این تشییع چیست؟
نجفی: این بحث تحریفهایی که میشود و چرا بعضیها نمیخواهند، بهتر است این روایت اول از این قصه را خود ما داشته باشیم بعضی وقتها تحریف در نقل است، بعضی وقتها تحریف در تحلیل است الان که نمیتوانند نقل را یعنی عین واقع را منکر شوند، وقتی خارجیها میگویند بین ۱۰-۱۵ میلیون، ۲۰ میلیون بوده، جمعیت را نمیتوانند منکر شوند، البته یک ویژگیهایی دارند اول میگویند میلیونی، بعد میگویند صدها هزار نفر، بعد میگویند دهها هزار نفر.
سوال: اصلا نگویند واقعیت که نمیتوانند؟
نجفی: الان فعلا منکر این نمیتوانند بشوند، اما در قسمت تحلیل ظاهرا خارجیها، اینترنشنال و آن مزدورهای اسرائیل انتظاری ندارد و برای آب و نون آمدند، اگر از آب و نون است یک هزارم این اگر میتوانید بیشتر از این بیاورید، از داخلیها تعجب میکند، که چرا بعضی جبهههای سیاسی که معمولا هم هزینه ندهند، معمولا کمترین هزینه را میدهند و همیشه بیشترین فایده را بردند در این کشور، مخصوصا بعضی از اینها که سالها در کشور معمولا کار به دست بودند، از اینها تعجب میکند که نه تنها در تراز نیستند، شبهه میکنند، یکی ازاینها چند روز پیش چیز زده که این یک صحنه مصلی را گفته که این مدیریت شده بوده و ملت خودجوش نبوده، واقعا چرا باید این چنین حرفهایی گفته شود.
در کشورمان مثل طلا که ۱۸ عیار داریم، تقلبی هم داریم در ایران، همه مدل چیزی ما داریم، بیشترین دستاورد سیاسی خود وفاق است، بسیاری از واژههایی که دولتمردان مان و مسئولین مان سر میدهند، شاخص هاش معلوم نیست وفاق چیز خوبی است و کسی منکرش است ولی در عمل چیست این وفاق، حدش چیست، در کجا میشود وفاق زیرسوال میرود، این خودش اتفاقا وفاق واقعی این چیزی است که ما دیدیم، یعنی وفاقی که درسایه ولایت فقیه باشد اگر ولایت فقیه کم رنگ شود و این استوانه کشور را بگذارند کنار، اصلا وفاق معنی نمیدهد دیگر، خود این یک درسی است، چرا کسانی که در همین جبهههای سیاسی این ادعا را دارند، حاضر نمیشوند این جمعیت و این وفاق و این ولایت و این ستون خیمه را ببینند این خودش ضد وفاق میشود، بیشترین درسی که این تشییع میدهد، هم شفافیت در نیروهای سیاسی است و هم این که شاخصها را در یک ترازی میآورد که اتفاقا آن مثل طلای ۱۸ عیارست که آن عیارهای پایینتر کم کم خودش را نشان میدهد.
سوال: بازتابهای سیاسی و معنوی؛ در ادامه چیزی میخواهید اضافه کنید؟
نجفی: معنوی زیاد است، یکی همین ارتباط عمیق رهبری و مردم یعنی خیلی کم پیش میآید در تاریخ این طور یک رهبری در دل تودههای مردم جا داشته باشد مثلا در همین دوره خودمان این شبیه خونی که به آمریکای لاتین، به ونزوئلا زدند و رئیس اینها را دزدیدند، بردند، یک کار زشتی بود، اما انعکاس ملی در مردم چیز خاصی نبود برای همین اینها توانستند نفت اینها را غارت کنند و به اینها مسلط شوند که اصلا قابل مقایسه نیست این ارتباط عمیق، تازه رهبر آنها زنده است، زندان هم است، کتک سیری هم خودش و هم خانمش عکس هاش بود، خورده بود، ولی انعکاس ملی شاید بعدها داشته باشد، چیزی بود که اینها را بدعادت کرد چیزی که در ایران به وجود آمد و صحنههایی که این چند روز بود، حتی خود ترامپ نتوانست اعتراف نکند، فکر نمیکردند مردم ایران این قدر علاقه داشته باشند و یک جوری هم منفی میگوید معمولا ولی خود او هم تعجب کرده بود.
ابعاد معنوی و چیزش بسیار عمیق است و این عمق ارتباط مردم و قبول خاطری که مردم از رهبری، رهبری یک آدمی نبوده در یک گوشهای باشد و یک حرفی زده باشد، ۳۷ سال فرد اول کشور بوده و سیاستهای ایشان و رهنمودهای ایشان برای مردم در متن زندگی مردم جریان داشته است این تشییع، قبول مردم و نمره قبولی بسیار بالایی است که مردم به رهبری دادند و ازاین جنبه این خودش یک ظرفیت و دستاورد مهمی است.
سوال: این تشییع باشکوهی که امروز برگزار شد، در این فضای بینابین جنگی که الان در آن داریم زیست میکنیم، چگونه شاخصی است درباره شناخت جامعه در این وضع؟
حقانی: به نظرم مهمترین نکتهای که از این حیث میشود به آن توجه کرد ایستادگی و مقاومت ملت ایران است و درخواست مقاومت و ایستادگی از مسئولین و کسانی که تصمیم گیرنده در این زمینه هستند، شما یک جنگ را پشت سر گذاشتید در این جنگ دشمن از هر جنایتی فروگذار نکرده و مردم ایستادهاند پای کشور، پای استقلال توطئههای دشمن را خنثی کردند الان هم دارند تهدید میشوند همین امروز هم این فرد جنایتکار ملت ایران را دوباره تهدید کرده ولی این مردم ذرهای پا پس نمیکشند در همین تجمعات شبانه که برگزار میشود بیش از ۴ ماه است از چهار ماه هم عبور کرده خود این یک پدیده است از نظر جامعه شناختی یک پدیده است که ملتی بیش از چهار ماه بیاید در خیابان و مطالبهاش ایستادگی و مقاومت و تقابل با دشمنی باشد که میخواهد به کشور او تجاوز کرده و میخواهد استقلال و تمامیت ارضی آن کشور را از بین ببرد، موجودیت ایران را هدف گرفته اینها به نظر من این تشییع میخی بود بر تابوت سازش کاری در کشور و جریانی که دنبال سازش است، از روز دوم سوم جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان عدهای در کشور آمدند شروع کردند به اینکه این قدر روی تنگه هرمز اصرار نداشته باشید و بروید بلافاصله گفتوگو کنید، روز سوم که ترامپ میگفت کارتان تمام است و تسلیم بشوید به نظرم این اتفاقی که امروز رخ داد کاملاً یک تودهنی بود به این جریانی که دشمن دارد کشور را بمباران میکند او میگوید برویم تسلیم بشویم، جریان سیاسی از همان جنسی که آقای دکتر نجفی اشاره کردند روز سوم چهارم جنگ میگوید که برای گفتوگو هیچ پیش شرطی نگذارید اگر آنها هم نخواستند گفتوگو کنند شما بروید و با اصرار بگویید که ما میخواهیم گفتوگو کنیم بعد بیایید تجدید نظر کنید در همه کارهایی که در این ۴۷ سال انجام دادید به نظرم این تشییع یک میخی بود بر تابوت این جریان در کشور که تمام هنرش این بود که جلوی تحقق اهداف انقلاب را بگیرد به جایی میرسد خودش میگوید که من دیگر انقلابی نیستم یعنی برخی از این چهرهها به صراحت میگویند ما دیگر انقلابی نیستیم و اگر این تجربه را داشتیم سال ۵۷ انقلاب نمیکردیم یعنی جریان کاملا در مقابل مردم ایستاده ادعا میکند از طرف مردم صحبت میکند، چون در این حداقل ۳۷ سال این جریان اینطور وانمود میکند که ما از طرف مردم صحبت میکنیم و مثلاً رهبر شهید را مخاطب قرار میداد که شما مقابل مردم هستید خوب این جریان نشان داد البته در این ۳۶ سال ما صحنههایی از این دست داشتیم این اوج یک حماسه سازی است که امروز ملت ما رقم زدند شما در هر ۲۲ بهمن، در مناسبت مختلف در ۹ دی، در ۲۲ دی ماه سال گذشته مردم واقعاً آمدند و توی دهن آنها زدند ولی وقاحت را به نظرم به حدی رساندند که شاید یکی از کارهایی که مردم حتماً باید انجام بدهند تعیین تکلیف این جریان است. مردم باید تکلیفشان را روشن کنند ما نظامی هستیم مبتنی بر مردم سالاری دینی و جمهوریت یعنی هر اتفاقی در کشور میافتد مردم در آن دخیل هستند اگر کارنامه جریان مخصوصاً این لکه ننگی که در ماجرای شهادت حضرت آقا و ماجرای تشییع روی دامن اینها نشسته و پاک شدنی هم نیست به نظرم مردم باید در انتخابهایشان تامل جدی کنند آن بخشی از جامعه که به هر دلیلی اختیار دارند این مسئله کاملاً روشن است و نظام ما هم پذیرفته و مبتنی بر مردم سالاری دینی است و رای مردم آن رای که از صندوق میآید ملاک است. الان دیگر به نظرم روز حسابرسی است نسبت به این جریانی که تمام همّ خودش را در این ۴۷ سال به نظر من به کاربرد که انقلاب اسلامی نتواند به اهداف خودش برسد.
سوال: البته یک بیانی رهبری معظم انقلاب دارند، مبنی بر اینکه در این وضعی که حضور داریم، حفظ اتحاد و کنار گذاشتن اختلافهای حتی موجه را ایشان مضر برای کشور دانستند.
حقانی: بله، اختلاف موجه سر روش است، یک وقتهایی از مثلاً ما میگوییم این جریان به روش اعتقاد دارد که میشود کشور را اداره کرد، آن جریان به این روش وقتی اختلاف مبنایی و اصولی میشود و روی اصول اختلاف میشود آن موقع دیگر ایشان اشاره کردند اتحاد حول چه؟ اتحاد حول أصول، توقع من از نیروهای انقلابی و نیروهای مخلصی که به نحوی به آن جریان ارتباط دارند این است که تکلیف خودشان را الان به آن جریان روشن کنند گام اول این است اینها باید تکلیف خودشان را با آن جریان روشن کنند جریانی که در جنگ میگویند تسلیم شو. جریانی که حضور مردم را نمیبیند، انکار میکند و میگوید اینها سازماندهی شده است.
سوال: بعضی از ادعاها این قدر غلط است که اصلاً نیازی به استدلال برای رد آن وجود ندارد. اینکه مثلاً الان من ادعا کنم شب است، بگویم روز است و بعد شما اثبات کنید که روز است، این صحبتهایی که درباره تجمعها و تشییع، این قدر اظهر من الشمس است که اصلاً نیاز به استدلال ندارد. حالا کسی بیاید رد کند، به جایی برنمیخورد.
حقانی: آن پیرزن شیرازی که امروز نمیتوانست راه برود دستکش دستش گرده بود و از دستش داشت به عنوان پا استفاده میکرد، خانمهایی که اطراف او بودند به اصرار گفتند بگذار کولت کنیم ببریم آیا این سازماندهی شده است، مثلاً کسی رفته و به او وعدهای داده او را آورده یعنی واقعاً حماقت برخی از افراد و جریانات را میبینیم، بحثم این است اختلاف در اصول و مبانی طرف وقتی میگوید من نظام دینی را قبول ندارم تو باید تغییر رویکرد بدهی باید مسیری را انتخاب کنی خلاف مسیری که در این ۴۷ سال آمدی کاملا هم مشخص است روز چهارم پنجم جنگ میگویند که ایران باید سیاست منطقهای خودش را تغییر بدهد یا اینکه میگوید برای ما باید مثلاً مثل ترکیه بشویم آقای اردوغان در اتاقش نشسته ایلان ماسک میآید در اتاقش، بیل گیتس میآید به اتاقش معلوم است که چه اتفاقی میافتد.
سوال: الان اثرگذاری آن چه بوده است؟ مردم تکلیف را روشن کردند.
حقانی: بله، برای همین عرض میکنم مردم باید تکلیف این جریان را روشن کنند حالا برخی مطالبه مثلاً برخورد قضایی، برخورد امنیتی میکنند به نظرم این خیلی کارساز نیست این حماسه و اتفاق باید منجر به این بشود که مردم تکلیف خودشان را با آنها روشن کنند، پای صندوقهای رای آن جاهایی که مردم واقعاً میآیند و نظر خودشان را اعمال میکنند و توصیه دوستانه من به افراد انقلابی و افرادی که به این نظام و کشور و به انقلاب دل بستهاند و گمان میکنند اختلاف فقط بر سر روش و سلیقه است، اینکه یک تأمل جدی بکنند و آنها هم به نظر من الان باید با این جریان مرزبندی کنند.
سوال: به نظرم آن پیام رهبری را همچنان باید به آن عامل باشیم که فصل الخطاب است که الان اتحاد ما و حفظ این وحدت ایشان حتی میگویند اختلافهای موجه که فعلاً وضع کشور اقتضای چنین اختلافهایی را هم نمیکند. آقای دکتر نجفی، ادامه مراسم تشییع پس فردا در عراق و به ویژه در شهر نجف خواهد بود، به نظر شما فکر میکنید چه پیامی خواهد داشت؟
نجفی: اینکه واقعیت جامعه ایران چیست که جزو سوال شما هم بود تا به نجف و کربلا هم برسیم این است که ایران در ۵۵۰ سال اخیر یک ملت سکولار که نیست یک ملت شیعی است خود این مصلی و این مدل مراسمها مخصوصاً شوری که مداحان میدادند و شبیه سازی که میشد با واقعه عاشورا به نظر من خیلی زنده و عینی بود یعنی حتی کسانی که خیلی هم مقید به ظواهر دینی و اینها نیستند آدم میدید امروز با آقای دکتر حقانی گفتم هم در مصلی و هم در تشییع به خلاف برخی از تجمعات شبانه که معمولاً شاید خیلی ظواهر هم رعایت نمیشود خیلی رعایت میشد خیلی کم بیحجاب بود یعنی حتی آنها هم ذات دینی خودشان را نشان میدادند یعنی در ملت یک عرق دینی فقط نه یک هویت دینی که بعد ملی پیدا کرده بود خودش را نشان داد و شاید این بعد معنوی که بزرگترین دستاورد معنوی این بود که شاید اولین بار بود که به این شدت واقعه عاشورا هرچند هیچ روزی مثل روز عاشورا نیست، اما نمادسازی آن اشکال ندارد که اینطور مثلاً شهادت رهبری و خانواده ایشان و مظلومیت ایشان شبیه سازی میشد و این خودش به نظرم دستاورد مهمی است، چون خود عاشورا یک ظرفیت بسیار عظیمی دارد.
بهخصوص وقتی شعار و ایده یک ملت میشود به نظرم مهم است آن دستاورد سیاسی اش نکتهای که دارد اصلاً اختلاف سر چی است، اینکه شاخص بگیریم به نظرم دو چیز است و قبول کنیم که اگر این واقعه تاریخی است و احساسات نیست این است که در حالی که ما اینجا تولی داریم، تبری هم باید داشته باشیم بعضیها فقط میخواهند از این مراسمها قسمت گل و بلبل آن را نگاه کنند و تولی را نگاه کنند خوب یک تبرای عمیقی هم اینجا بعضیها سعی میکنند آن تبری را و آن شعارهای ضد استکباری را سعی میکنند با تقیه بگویند این چیزی که در مردم ما دیدیم غیر از تولی و عشق به رهبری آن طرف قصه هم است لعنش هم هست خیلی هم با شدت و حدت است یعنی در حد فقط گفتن به صورت تعارف نیست یعنی در اشد قصه است اینجا به نظرم اگر ما بخواهیم این دو جریان را نگاه کنیم لااقل بعد از قصه تشییع حضرت آقا اینها دو مطلب را باید قبول کنند یکی اینکه مردم پذیرفتند که ابرقدرتی آمریکا و غرب چیزی نیست که یک هژمونی باشد که ما باید از آن تبعیت کنیم، دوم اینکه ما خودمان را هم ابرقدرت میبینیم من اسمش را گذاشتم مرکز پیرامون، فقط آمریکا، روسیه و چین مرکز عالم نیستند، مرکز چهارمی هم پیدا شده که کاملاً متفاوت از آن سه مرکز است آنها را من با هم میآورم، چون قدرتهای مادی هستند نه اینکه مثل هم باشند حالا دو تای دیگر به آن شدت نیستند و به ما هم بدی نکردند لااقل در عصر حاضر ظلم فاحشی به ما نکردند غیر از آمریکا بلکه شاید دوستان راهبردی ما هم هستند، اما جنس ما یک جنس دیگری است این را بپذیریم که ما مرکز هستیم، نه مرکز عالم، مرکز خودمان هستیم و دیگر هم نمیخواهیم پیرامون غرب باشیم اگر این را بپذیریم خیلی از سیاستها خودش را نشان میدهد
یعنی آنجا وفاق یک معنی جدید پیدا میکند اتحاد ملت یک معنای جدید پیدا میکند، مردم یک معنای جدید پیدا میکند، مبارزه با استکبار یعنی بپذیریم قدرت چهارمی طلوع کرده و باید از این حمایت کنیم آن وقت آنجا دیگر خرید از آمریکا و تفاهمنامه و تنگه هرمز همه معنای دیگری پیدا میکند ولی اگر بپذیریم که ما یک کشور پیرامونی هستیم نهایتاً باید یک هند مسلمان باشیم، یک کره جنوبی، یک مالزی باشیم مثلاً و اینجا باید تحقیرهای آنها را هم بپذیریم به نظرم بحث خیانت و غیر خیانت هم نیست بگوییم یک عده جاسوس هستند یک عده نیستند اصلاً این نیست، دو طرز تفکر است یک طرز تفکر خیلی بلند پروازی است بهتر است ما در حد خودمان باشیم یک کشور درجه دو که رفاه هم برای مردم بیاوریم ولی نمیتوانیم پنجه در پنجه قدرتهای بزرگ بیاندازیم، اگر این فکر را بکنیم، آنها ما را رها نمیکنند.
آنها اتفاقا ما را ابرقدرت میدانند، اگردست از سرما برمی داشتند، آنها منافع نظم نوین جهانی یک مخالف جدی دارد، آن هم جبهه مقاومت است وقتی میگوییم جبهه مقاومت فقط چند تا تیر و تفنگ است، ما اصل این را نپذیرفتیم که در نظم نوین جهانی اینها باید صیادت داشته باشند و حق مال اینها باشیم، این نپذیرفتیم، این نپذیرفتن الگویی باشد برای ملتهایی، این آقای معاون رئیس جمهور روسیه همین را گفته بود که آمده بود برای تسلیت، آقای مدودوف گفته بود کشورهایی که تحریم شدند، میتوانند یک جبهه واحد شوند، آنها بیشتر از بعد مادی و سیاسی نگاه میکنند، این یک بعد فرهنگی و یک فضای جدید بین المللی دارد شهادت آقا و بعد این تشییع جنازه میتواند هم فضای جدید داخلی بدهد، هم منطقهای بدهد و هم جهانی.
سوال: درباره تشییع در عراق مایل هستید بفرمایید و پیامدها و پیامهایی که میتواند داشته باشد؟
حقانی: به نظر یک گام بزرگی است در جهت تعمیق ارتباط دو ملتی که در طول تاریخ با هم ارتباط داشتند ما ایرانیها عراق یا بین النهرین خانه دوم مان بود، در یک مقاطعی اساسا آن منطقه بخشی از ایران محسوب میشد و پیوند ناگسستنی بین ما و مردم عراق حول محور ولایت اهل بیت (س) در طول تاریخ شکل گرفته و این اتفاقاتی نظیر جنگ تحمیلی که اتفاقا همین جنایتکاران آمریکای جنایتکار و صهیونیسم بین الملل پشت آن بودند برای تحریک صدام در حمله به ایران آن هم نتوانست این پیوند را خدشه دار کند.
ما در حتی طول جنگ تحمیلی اول، داشتیم از فرزندان بین النحرین و عراق که در جبهه ایران بودند در مقابل صدام و غیر از آن اسرای تواب و اینها نیروهایی بودند از بین مردم عراق که در مقابل آن سیستم، حکومت حاکم بر عراق ایستادند برای دفاع از ایران، این تشییع به نظر هم میتواند جبهه مقاومت را تقویت بکند و یک گام جلو ببرد یک گام بزرگ جلو ببرد جبهه مقاومت و هم این ارتباط دو ملت را میتواند عمیقتر کند، آن خانه دوم ماست، مردم بین النحرین و عراق هم ایران را خانه دوم خودشان میدانند، در اربعین در خانههای آنها به روی ملت ایران بازست، این اتفاق میتواند جریان مقاومت را در منطقه تقویت کند و یک لطمه جدی به تحرکاتی که هم رژیم صهیونیستی، هم آمریکاییها دارند برای ایجاد جدایی بین دو ملت و ایجاد اختلاف بین دو دولت که خیلی مصرند در این ماجرا، میتواند این تشییع آن را کاملا تحت الشعاع قرار دهد و ان شاءالله از بین ببرد تکاپوها و فعالیتهایی که آنها دارند.
نجفی: در کشور عراق بعد از سرنگونی دیکتاتوری صدام، عراق اشکالات دیگری داست، ولی استقلال عراق پس از ورود آمریکا ضربه سنگینی خورده، در این جنگ ۴۰ روزه خبرهای زیادی از پایگاههای آمریکا یا حتی اسرائیل در عراق داریم، اینها حتی در پارلمان اکثریت شدند نتوانستند نخست وزیری که میخواهند انتخاب کنند، آخرش در پولهای نفت و منابع مالی دست آمریکایی هاست، از این جنبه استقلال نیم بندی عراق دارد، انشاءالله این وجود پربرکت پیکر مقام معظم رهبری پیام مهمی که دارد استقلال است برای عراق، مهمتر ازاین پیوندها، آن طور که باید بیداری اسلامی و شعار انقلاب اسلامی در گروههای شیعی عراق نفوذ عمیقی داشته، اما در تودههای مردم عراق در اربعین و راهپیمایی اربعین میبینیم و این موکبها و این چیز فرهنگی عمیقتر شد و اجتماعی، اما در حد سیاسی، این طور که اینها حس کنند، استقلال چه طمع واقعی لذت بخشی دارد و بیگانه چه خطراتی دارد وقتش الان است که با همین تشییع رهبری مردم عراق هم این را بیشتر حس کنند که وجود یک رهبر بزرگ، یک قائد بزرگ چقدر میتواند برای کشور و این ها، اینها این را حس نکردند، نیم قرن نفمیدند که عراقیها داشتن یک رهبر باعزت، یک رهبر ضد استکبار، با این که عراقیها سابقه ضد استعمارشان، مخصوصا ضد استعمار انگلیس شان خیلی عمیق است و مراجع بزرگ ما، این ارتباط ایران و عراق در حد مرجعیت و در حد رهبری همیشه بوده، آقامیرزای شیرازی، مرحوم میرزای دوم، ثوره العشرین عراق بین ایران و عراق در جریان بوده، هم مراجع شیعه عراق که عمدتا ایرانیها هستند به فکر استقلال ایران بودند و حالا شاید ما جبران کنیم ایران مستقل و مقتدر باید به فکر عراق باشد و این تشییع جنازه رهبری و پیکر رهبری میتواند مقدمهای باشد برای یک فضای سیاسی ملی و اقتدارطلبانه و استقلال خواهانه در عراق.
سوال: در تقویت جبهه مقاومت این تشییع میتواند چقدر اثرگذار باشد و پشت جبهه مقاومت؟
نجفی: پشت آن تعارفهای دیپلماتیک یک سری وقایع کم کم مطرح میشود، خود این که مردم عراق فرصت پیدا میکنند تودههای مردم، بیایند وسط و این را ببینند، درعراق تبلیغات علیه ایران کم نبوده، ما این را بعضی وقتها میدیدم که اینها خیلی بحثهای عرب و عجم، فارس چیز خیلی آن جا زیاد بود، این بحث خلیج فارس و خلیج جعلی، آن جا در عراق هم کم نبود، خود این را میتواند سالها و دههها تبلیغاتی که آمریکاییها علیه مردم ایران و رهبری ایران داشتند را خنثی کند و مهمتر از همه حوزه نجف است که یک حوزه سنتی و هزار ساله است و این در دوره صدام آسیب زیادی دید، اما با تلاش مراجع بزرگ، آیتاللهالعظمی خویی و آیتاللهالعظمی سیستانی، این اصل وجودی آن حفظ شد، ترمیم این و اینکه این یک حوزه برگردد به روزگار پرعظمتی که لااقل در دوره صفوی یا مشروطه داشته میتواند با تشییع آقا و آن اندیشههای ایشان و تزریق آن به حوزه نجف میتواند یک بار دیگر شاهد شکوفایی این حوزه در همه ابعاد باشد.
سوال: واکنش حوزههای علمیه چه در ایران و عراق را چطور تحلیل میکنید؟
حقانی: حوزه نجف که کاملا در طول حداقل این تاریخ معاصر ما دغدغه ایران را همیشه داشته، همان طور که ما ایرانیها دغدغه عراق بین النهرین را داشتیم، مطمئنا با راهنمایی روحانیت معظم در عراق یک ملت پای تشییع رهبر خواهند آمد این دلایل هم تاریخی دارد، هم معاصر، یعنی امروز و روز دارد، دلایل تاریخیش پیوندی است که مردم عراق با مرجعیت شیعه داشتند و ایستادگی که در مقابل استعمار داشتند، مردم عراق واقعا تمنای استقلال داشتند، چند بار برای استقلال مردم عراق قیام و جنگ کردند، همان ثوره العشرین که درآن روحانیت و مرجعیت شیعه و عمدتا ایرانی و البته عراق در مقابل استعمار انگلیس ایستادند، یکی از همان صحنه هاست.
این ملت تمنای یک رهبر شجاع و یک رهبری که بتواند آنها را رهبریت کند، داشتند، علمای بزرگی در حوزه نجف بروز و ظهور داشتند، تلاش کردند ولی استعمار انگلیس از ۱۳۰۰ یعنی از زمان استقلال عراق، استقلال ظاهری عراق بر آن کشور مسلط شد تا سقوط صدام، این ملت بیش از ۷۰ سال زیر شدیدترین شکنجهها و سرکوبهای امنیتی زندگی کردند چند جنگ را تجربه کردند، یکی از مستعدترین ملتهایی که در جبهه مقاومت میتواند ورق را برگرداند و میتواند اساسا جبهه مقاومت را یک گام جلوتر ببرد، مردم عراق هستند در همراهی با مردم ایران.
مردم عراق و شیعیان منطقه، ایران را خانه خودشان میدانند. ما بسیاری از چهرههای مطرح و مردم در عراق ما بسیاری از چهرههای مطرح و مردم در عراق صحبت کردند، که ما حاضریم جان، مال و خانوادههای مان بدهیم که از ایران دفاع کنیم، از دوره صفویه ایران شد، ملت امام حسین (ع) شکل گرفت از آن جا، این ملت امام حسین (ع) هم خودش توانست یک انسجامی به ایران بدهد و یک قدرت جدیدی ظهور وبروز کرد، هم توانست از مظلومان شیعه در کل منطقه حمایت بکند، صیانت بکند.
آنها میدانند که اگر ایران نباشد، دشمنان مکتب اهل بیت (س) و صهیونیست بین الملل و آمریکای جنایتکار اساسا اجازه نفس کشیدن به آنها و حتی اجازه حیات به آنها نمیدهد، پدیده داعش نمونه بارزی است از این دشمنی با مکتب اهل بیت (س) که الان از سوی استکبار جهانی دارد هدایت میشود و ملت عراق این را میدانند و به همین جهت انشاءالله در روز چهارشنبه این حماسه بزرگی هم ما در عراق خواهیم داشت که من برآوردم این است که میتواند معادلهها به نفع جبهه مقاومت تغییر دهد.
سوال: نکته پایانی و جمعبندی را بفرمایید؟
نجفی: پس از رحلت امام خمینی، رحمت الله علیه، یکی از خبرنگاران خارجی نکتهای در تشییع ایشان گفته بود که امام خمینی از قبر هم بر مردم ایران حکومت میکند، به نظر میآید اینها را میتوان تکرار کرد که عظمت شهادت و الگوی امام شهید، یک بار دیگر میتواند در ایران جدید و فکر جدیدی که در ایران است، یک الگوی جدید ارائه دهد.
سوال: اگر نکتهای باقی مانده است، بفرمایید؟
حقانی: مردم ما مطمئن بودند در این شهر، چون روز وداع مردم تهران با رهبر شهید انقلاب بود، در نیمههای شب، یک مردی بود که بر میخاست برای تهجد و عبادت و مردم ایران را دعا میکرد و خداوند به پاس مجاهدت او، دعای او را استجابت میکرد. امروز آن رهبر به علت شهادت خود، یک ظرفیت بالاتری پیدا کرده است که ما از دعای ایشان بهرهمند باشیم.