عملکرد تقنینی مجلس دهم(مروری آماری )

پژوهش خبری صداوسیما: دهمین دوره مجلس شورای اسلامی که هفتم خرداد 1395 گشایش یافت، ششم خرداد 1399 به کار خود پایان داد. عملکرد این دوره از مجلس به ویژه در حوزه اقتصادی مورد انتقاد بسیاری از کارشناسان و صاحب نظران قرار گرفته است، اما به گفته علی لاریجانی رئیس مجلس دهم، در این چهار سال مجلس در مقابل حوادث بسیار عجیب سال‌های اخیر که هرکدام می‌توانست بحرانی در منطقه ایجاد کند، با صلابت و دقت عمل کرد. در نوشتار پیش رو علاوه بر ارائه نموداری مصوبات مجلس دهم در حوزه‌های مختلف مهم‌ترین این مصوبات معرفی شده است.

 مصوبات مجلس دهم
بررسی سامانه قوانین مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی نشان می‌دهد مجلس دهم حدود 200 مصوبه قانونی داشته است. لوایح ارسالی دولت به ویژه در حوزه سیاست خارجی حدود 40 درصد مجموع این قوانین را در بر می‌گیرد. قوانین اقتصادی و فرهنگی - اجتماعی به ترتیب با 24 و 23 درصد در ردیف دوم و سوم قرار دارد. سهم قوانین مربوط به ساختارها و مسائل اداری نیز 12 درصد است. حوزه سیاست داخلی با چهار درصد، کمترین سهم را در قانون‌گذاری مجلس دهم به خود اختصاص داده است.

حوزه سیاست خارجی

تصویب موافقت‌نامه‌های مابین دولت جمهوری اسلامی با دیگر کشورها و عضویت جمهوری اسلامی در نهادها و معاهدات منطقه‌ای و بین‌المللی سهم عمده‌ای در مصوبات مجلس دهم دارد. چهار قانون: مقابله با نقض حقوق بشر و اقدامات ماجراجویانه و تروریستی آمریکا در منطقه، اقدام متقابل در برابر اعلام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به عنوان «سازمان تروریستی» توسط آمریکا، مقابله با اقدامات خصمانه رژیم صهیونیستی و قانون الحاق یک تبصره به ماده (۱) قانون حمایت از انقلاب اسلامی مردم فلسطین (مصوب سال 1369) از مهم‌ترین مصوبات مجلس دهم در حوزه سیاست خارجی به شمار می‌آید.

حوزه اقتصاد

حدود یک چهارم قوانین مصوب مجلس دهم مربوط به حوزه اقتصاد است. در این حوزه نیز حدود نیمی از قوانین به بودجه سالانه و برنامه توسعه کشور و نیز اصلاح موادی از آنها اختصاص دارد. قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور، اصلاح قانون صدور چک و اصلاح قانون مبارزه با پولشویی از جمله قوانین اقتصادی مهم است که در مجلس دهم به تصویب رسید.

حوزه فرهنگی - اجتماعی

مجلس دهم بیش از 40 طرح و لایحه در بخش فرهنگی - اجتماعی به تصویب رساند که بخش حقوقی و قضایی بیشترین سهم را در این حوزه از آن خود کرده است. دائمی شدن قوانین: مدیریت بحران، آیین دادرسی کیفری و نیز مجازات اسلامی از آن جمله است. در این دوره از مجلس قوانین مهمی همچون اصلاح قانون ممنوعیت به­کارگیری بازنشستگان، پیشگیری و مقابله با تقلب در تهیه آثار علمی، الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر، هوای پاک، حفاظت از خاک، و حمایت از مرمت و احیای بافت‌های تاریخی ـ فرهنگی به تصویب رسید.

سایر حوزه‌ها

قانون نحوه فعالیت احزاب و گروه‌های سیاسی، اصلاح قانون تشکیلات، قانون وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخابات شهرداران و قانون شفافیت و نظارت بر تأمین مالی فعالیت‌های انتخاباتی در انتخابات مجلس مهم‌ترین قوانین در حوزه سیاست داخلی است که مجلس دهم آنها را تصویب و در چند مورد اصلاح کرد. همچنین در حوزه اداری و ساختاری، اصلاح آئین‌نامه‌های داخلی مجلس شورای اسلامی، تشکیل وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، تصویب اساسنامه برخی نهادها و سازمان‌ها از جمله سازمان انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌وری انرژی برق و شرکت ملی پست جمهوری اسلامی ایران در زمره فعالیت‌های مجلس دهم به شمار می‌آید.

متن کامل این مطلب در اینجا قابل دریافت است

پژوهشگر: گلتاب دارابی